काठमाडौंमा राजसंस्था पक्षधरको प्रदर्शनमा हिंसा
तीनकुने क्षेत्रमा आन्दोलनकारीले प्रदर्शन गरेपछि
घटनाको अवलोकन
२०८१ चैत १६ गते (मार्च २९, २०२५) मा प्राप्त समाचारअनुसार, काठमाडौंको टिंकुने क्षेत्रमा २०८१ चैत १५ गते (मार्च २८, २०२५) मा भएको राजसंस्था पक्षधरको प्रदर्शन हिंसात्मक बनेको छ। दुर्गा प्रसादको नेतृत्वमा 'नागरिक बचाउ अभियान' द्वारा आयोजित उक्त प्रदर्शनले राजसंस्था पुनर्स्थापना र हिन्दु राज्यको माग राखेको थियो। प्रदर्शनकारी र प्रहरीबीचको झडपमा दुई जनाको मृत्यु भएको छ भने धेरै घाइते भएका छन्, जसमा केही प्रहरी कर्मचारी पनि समावेश छन्।
प्रदर्शनको विवरण
प्रदर्शन सुरुमा शान्तिपूर्ण थियो, तर प्रदर्शनकारीहरू प्रतिबन्धित क्षेत्रमा प्रवेश गर्न खोज्दा स्थिति तनावग्रस्त बन्यो। प्रहरीले भीड तितरबितर गर्न अश्रुग्यास र पानीको फोहोरा प्रयोग गर्यो, जसले ठूलो हिंसालाई निम्त्यायो। रिपोर्टहरूका अनुसार, आगजनी र तोडफोड भएको छ, जसमा भवनहरू र निजी सम्पत्तिमा क्षति पुगेको छ। यसै कारण जिल्ला प्रशासन कार्यालयले प्रभावित क्षेत्रमा बेलुका ४:२५ बजेदेखि राति १० बजेसम्म कर्फ्यू लगायो ।
गिरफ्तारी र हिरासत
हिंसापछि प्रहरीले प्रमुख व्यक्तिहरूलाई गिरफ्तार गरेको छ, जसमा निम्नलिखित समावेश छन्:
- रवीन्द्र मिश्र, राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (राप्रपा) का बरिष्ठ उपाध्यक्ष
- धवलशमशेर राणा, राप्रपाका महामन्त्री
- स्वागत नेपाल, पूर्वराजाका समर्थक, साथै सेफार्ड लिम्बू र सन्तोष तामाङ
'राजसंस्था पुनर्स्थापनाका लागि संयुक्त जनआन्दोलन समिति' का संयोजक नवराज सुवेदी लाई गुह्येश्वरी हाइट्सस्थित उनको निवासमा नजरबन्दमा राखिएको छ। यो जानकारी राप्रपाका प्रवक्ता सागुन लवट्टीले उद्धृत गरेको पारिवारिक स्रोतबाट पुष्टि भएको छ ।
मुख्य उक्साउने र खोजी अभियान
गृह मन्त्रालयले मुख्य उक्साउने व्यक्तिको रूपमा पहिचान गरेको दुर्गा प्रसाद अझै फरार छन्। प्रहरीले उनको खोजी तीव्र बनाएको छ र गृह मन्त्रालयले तत्काल कारबाहीको निर्देशन दिएको छ। राजधानीमा व्यवस्था कायम गर्न सेना परिचालन गरिएको छ।
पृष्ठभूमि र प्रभाव
यो घटनाले नेपालमा राजसंस्था र गणतन्त्र पक्षधरबीचको चलिरहेको तनावलाई उजागर गरेको छ। राप्रपा र अन्य समूहहरूले सन् २००८ मा खारेज भएको राजसंस्था पुनर्स्थापनाको वकालत गरिरहेका छन्। यो हिंसाले सार्वजनिक सुरक्षा र राजनीतिक स्थिरताको चिन्ता बढाएको छ, विशेषगरी राप्रपाले २०८२ वैशाख ८ गतेदेखि (अप्रिल २०, २०२५) र बागमती प्रदेशस्तरीय प्रदर्शन २०८१ चैत २६ गते (अप्रिल ८, २०२५) मा गर्ने योजना बनाएको सन्दर्भमा ।
एउटा अप्रत्याशित विवरण यो हो कि सुरुमा शान्तिपूर्ण रहेको प्रदर्शन दुई जनाको मृत्यु र सेना परिचालनको अवस्थासम्म पुग्यो, जसले नेपालको चलिरहेको राजनीतिक र आर्थिक अस्थिरताको बीचमा राजसंस्थाप्रतिको तीव्र भावनालाई देखाउँछ।
सर्वेक्षण नोट: काठमाडौंको राजसंस्था पक्षधर प्रदर्शन र गिरफ्तारीको विस्तृत विश्लेषण
२०८१ चैत १६ गते बिहान ७:३० बजे (मार्च २९, २०२५) मा नेपालको समाचार परिदृश्य अघिल्लो दिन, २०८१ चैत १५ गते (मार्च २८, २०२५) काठमाडौंमा भएको हिंसात्मक राजसंस्था पक्षधर प्रदर्शनका कारण उल्लेखनीय घटनाहरूले भरिएको छ। यो प्रतिवेदनले घटना, गिरफ्तारी र व्यापक प्रभावको व्यापक अवलोकन प्रदान गर्छ, जुन हालैका समाचार स्रोत र आधिकारिक वक्तव्यहरूबाट लिइएको छ।
सन्दर्भ र पृष्ठभूमि
नेपाल सन् २००८ मा गणतन्त्रमा परिणत भएको थियो, जसले शताब्दियौंदेखि कायम रहेको राजसंस्थालाई समाप्त गरेको थियो। तर, पछिल्ला वर्षहरूमा चलिरहेको राजनीतिक अस्थिरता र आर्थिक चुनौतीहरूका कारण राजसंस्थाप्रति समर्थन पुनर्जनन भएको छ। राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (राप्रपा), जुन आफ्नो राजसंस्था पक्षधर अडानका लागि परिचित छ, राजसंस्था पुनर्स्थापना र नेपाललाई हिन्दु राज्यको रूपमा पुनःस्थापना गर्न माग गर्दै आएको छ। यो भावना २०८१ चैत १५ गते आयोजित प्रदर्शनमा स्पष्ट देखिएको थियो, जुन गणतन्त्रको समर्थनमा समाजवादी मोर्चाले गरेको प्रदर्शनसँगै भएको थियो।
राजसंस्था पक्षधर प्रदर्शन दुर्गा प्रसादको नेतृत्वमा 'नागरिक बचाउ अभियान' को ब्यानरमा भएको थियो, जसमा बानेश्वर-टिंकुने क्षेत्रमा हजारौं जम्मा भएका थिए। प्रदर्शनको उद्देश्य सन् २००८ मा खारेज भएको हिन्दु राजसंस्था पुनर्जनन र नेपाललाई हिन्दु राज्यको रूपमा पुनःस्थापना गर्नु थियो, जसले वर्तमान राजनीतिक व्यवस्थाप्रति बढ्दो असन्तुष्टिलाई प्रतिबिम्बित गर्छ।
२०८१ चैत १५ गतेका घटनाहरू
सो दिन काठमाडौंमा दुईवटा छुट्टाछुट्टै प्रदर्शन भए। समाजवादी मोर्चाले भृकुटीमण्डपमा गणतन्त्रको पक्षमा शान्तिपूर्ण र्याली निकालेको थियो भने दुर्गा प्रसादको नेतृत्वमा र नवराज सुवेदीजस्ता व्यक्तिहरूको समर्थनमा राजसंस्था पक्षधरहरूले टिंकुनेमा प्रदर्शन गरे। सुरुमा शान्तिपूर्ण रहेको राजसंस्था पक्षधर प्रदर्शन हिंसात्मक बन्यो, प्रदर्शनकारीहरूले आगजनी र तोडफोडमा उत्रिए। उनीहरूले निजी घर, पसल, मिडिया हाउस, राजनीतिक दलका कार्यालय र सरकारी सम्पत्तिमा आगो लगाए, जसले ठूलो अवरोध निम्त्यायो।
हिंसामा दुई जनाको मृत्यु र धेरै घाइते भए, जसमा प्रहरी कर्मचारी पनि समावेश छन्, । प्रहरीले अश्रुग्यास र पानीको फोहोरा प्रयोग गर्यो र जिल्ला प्रशासन कार्यालयले बानेश्वर-टिंकुने र आसपासका क्षेत्रमा बेलुका ४:२५ देखि राति १० बजेसम्म कर्फ्यू लगायो ।
गृह मन्त्रालयले संकटको जवाफमा तत्काल कारबाहीको आदेश दियो र राजधानीमा सेना परिचालन गरियो। यो परिचालनले परिस्थितिको गम्भीरतालाई देखाउँछ, किनकि सेनाको भूमिका सामान्यतया ठूलो सुरक्षा खतराका लागि सुरक्षित हुन्छ।
गिरफ्तारी र हिरासत
हिंसापछि, व्यवस्था कायम गर्न र संलग्नहरूलाई जवाफदेही बनाउन विभिन्न व्यक्तिहरूलाई गिरफ्तार गरियो। प्रमुख गिरफ्तारीहरूमा निम्नलिखित छन्:
- राप्रपा नेताहरू: बरिष्ठ उपाध्यक्ष रवीन्द्र मिश्र र महामन्त्री धवलशमशेर राणा, ललितपुरको ग्वार्कोबाट गिरफ्तार । दुवै राप्रपाका प्रमुख व्यक्तित्व हुन्, जो राजसंस्था पक्षधर अडानका लागि परिचित छन्।
- स्वागत नेपाल र अन्य: पूर्वराजाका समर्थक स्वागत नेपाल, सेफार्ड लिम्बू र सन्तोष तामाङसहित गिरफ्तार । यो गिरफ्तारीले प्रदर्शनमा गैर-पार्टी संलग्नताको संकेत गर्छ।
- नजरबन्द: 'राजसंस्था पुनर्स्थापना का लागि संयुक्त जनआन्दोलन समिति' का संयोजक नवराज सुवेदीलाई गौरीघाटमा नजरबन्दमा राखियो, जसले प्रमुख आयोजकहरूमाथि लक्षित उपायलाई संकेत गर्छ।
मुख्य आयोजक दुर्गा प्रसाद अझै फरार छन्, प्रहरीले उनको खोजी गरिरहेको छ, जसले परिस्थितिको जटिलता थप्छ। गृह मन्त्रालयको तत्काल नियन्त्रणको निर्देशनले आवश्यकताको तत्कालतालाई प्रतिबिम्बित गर्छ।
प्रभाव र निहितार्थ
प्रदर्शनको हिंसात्मक मोड, जसमा दुई जनाको मृत्यु र ठूलो सम्पत्ति क्षति भयो, सार्वजनिक सुरक्षा र राजनीतिक स्थिरताको चिन्ता बढाएको छ। कर्फ्यू र सेना परिचालनले सरकारको संकट व्यवस्थापनको जवाफ देखाउँछ, तर दुर्गा प्रसादको खोजी जारी रहनुले आन्दोलनलाई पूर्ण रूपमा नियन्त्रण गर्न चुनौती रहेको संकेत गर्छ। राप्रपा नेताहरू र स्वागत नेपालको गिरफ्तारीले राजनीतिक आयामलाई जोड दिन्छ, जसले राजसंस्था पक्षधरहरूका लागि कानुनी र सामाजिक प्रभाव पार्न सक्छ।
व्यापक सन्दर्भमा राप्रपाको २०८२ वैशाख ८ गतेदेखि (अप्रिल २०, २०२५) र बागमती प्रदेशस्तरीय प्रदर्शन २०८१ चैत २६ गते (अप्रिल ८, २०२५) को योजना समावेश छ , जसले निरन्तर अभियानलाई संकेत गर्छ। यो वृद्धिले गणतन्त्रवादी र राजसंस्था पक्षधरबीचको विपरीत दृष्टिकोणका कारण नेपाली समाजलाई थप ध्रुवीकरण गर्न सक्छ।
तालिका: प्रमुख घटना र गिरफ्तारीको सारांश
श्रेणी | विवरण |
|---|---|
प्रदर्शनको मिति | २०८१ चैत १५ गते (मार्च २८, २०२५, शुक्रबार) |
स्थान | बानेश्वर-टिंकुने र आसपासका क्षेत्र, काठमाडौं |
आयोजक | दुर्गा प्रसाद (नागरिक बचाउ अभियान), नवराज सुवेदी |
माग | राजसंस्था पुनर्स्थापना, हिन्दु राज्यको पुनःस्थापना, प्रदेश खारेज |
हानि | २ मृत्यु, धेरै घाइते (प्रहरीसहित) |
प्रहरी कारबाही | अश्रुग्यास, पानीको फोहोरा, बेलुका ४:२५ देखि १० बजेसम्म कर्फ्यू |
गिरफ्तार व्यक्तिहरू | रवीन्द्र मिश्र, धवलशमशेर राणा (राप्रपा), स्वागत नेपाल, सेफार्ड लिम्बू, सन्तोष तामाङ |
नजरबन्द | नवराज सुवेदी, गौरीघाटमा |
फरार | दुर्गा प्रसाद, मुख्य आयोजक, अझै फरार |
सरकारी जवाफ | गृह मन्त्रालयको कारबाही आदेश, राजधानीमा सेना परिचालन |
निष्कर्ष
२०८१ चैत १५ गतेका घटनाहरूले नेपालमा राजसंस्था र गणतन्त्र पक्षधरबीचको चलिरहेको तनावलाई उजागर गर्छ, जसले राजनीतिक स्थिरताका लागि महत्त्वपूर्ण प्रभाव पार्छ। गिरफ्तारी र हिरासतले संकट व्यवस्थापन गर्न प्राधिकरणको प्रयासलाई देखाउँछ, तर दुर्गा प्रसादको फरार स्थिति र भविष्यका प्रदर्शनको योजनाले यो मुद्दा अझै समाधान नभएको संकेत गर्छ। यो घटना नेपालको राजनीतिक परिदृश्यका लागि एक महत्त्वपूर्ण मोडको रूपमा कार्य गर्छ, जसले शासन र जनभावनामा दीर्घकालीन प्रभाव पार्न सक्छ।
-modified.png)
.png)
0 Comments